Cambios necesarios na xestión da cunca Miño-Sil

  • Ecoloxistas en Acción entrega alegacións á Demarcación Hidrográfica do Miño-Sil para que se modifíque o Esquema Provisional de Temas Importantes en materia de xestión das augas.
  • Ecoloxistas en Acción alerta de que a actividade gandeira e agrícola no ámbito da Demarcación Hidrográfica do Miño-Sil, onde se atopa o encoro de As Cunchas e Vilasouto provoca máis dun millón de toneladas de residuos, os cales, en moitas ocasións non son sometidos a ningún tipo de tratamento previo.  E demanda unha xestión real das toneladas de residuos procedentes das 400 macrogranjas e a moratoria de novas instalacións.
  • Ecoloxistas en Acción sinala a necesidade de planificar un programa de control da contaminación difusa por praguicidas agrarios. E demanda a constitución dunha mesa de dialogo entre a administración pública e a administración civil, coa participación do Ministerio de Agricultura que permita identificar os praguicidas usados en cada conca hidrográfica e a elaboración dun plan que inclúa as medidas de mitigación deste tipo de contaminación nas augas superficiais.
  • A organización ecoloxista galega insta a declarar como non aptos para a captación de auga de produción destinada ao consumo humano, as augas superficiais e subterráneas que se atopen afectadas por contaminantes persistentes como o lindano
  • Ecoloxistas en Acción recalca que é totalmente necesario recuperar o equilibrio hídrico perdido, priorizando o interese ambiental e social da auga, integrándose como un alicerce máis na planificación e xestión da auga as predicións sobre os efectos do cambio climático.

Alteracións hidromorfológicas: Deberíanse salientar máis as sinerxias que existen entre a existencia de boas condicións hidromorfológicas nos leitos e o resto de funcionalidades do dominio público hidráulico, non só as ecosistémicas, máis evidentes. Moi especialmente respecto a a xestión do risco de inundación (a restauración da conectividade transversal contribúe á laminación de avenidas) e sobre a dispoñibilidade de auga de calidade como recurso (a naturalidade das condicións hidrogeomorfológicas dos leitos contribúe moi significativamente aos procesos de autodepuración e a recárgaa dos acuíferos). Desta forma as medidas incluídas neste tema poderían estar a ser subestimadas, por perderse ditas sinerxias como criterio ao priorizar actuacións, e con iso a eficacia e a eficiencia económica do programa de medidas do futuro plan. Tendo en cuenta ditas sinerxias, a alternativa 1 que consiste basicamente en cumprir o programa de medidas do plan anterior non parece suficiente.

Usos hidroeléctricos: O enfoque completamente monetarista da caracterización da problemática asociada aos usos hidroeléctricos resulta completamente inadecuada para a resolución do problema. Considérase necesario, en primeiro lugar, valorar a contribución de cada central ao sistema nacional de enerxía e buscar alternativas con esta consideración en mente, hai un gran número de saltos cuxa contribución sería facilmente sustituible por formas menos impactantes; e analogamente debe contribuír a priorizar onde se exercen os esforzos correctores.

Abastecemento e protección das fontes de auga para uso urbano:Deberíanse salientar as medidas enfocadas á mellora da eficiencia e sobre todo da eficacia das infraestruturas de abastecemento e saneamento, e en relación ás verteduras, débese estender a todas as fontes o correcto tratamento previo dos mesmos, e dentro das medidas de eficiencia dos sistemas de abastecemento e saneamento deberíase incluír a reutilización de auga.

Optimización da oferta de recursos hídricos e xestión de infraestruturas: Caben melloras na eficiencia das captacións, redes de distribución e o uso do recurso; pero o problema de fondo, que o tema non expón, é que probablemente se chegou ao límite de posibilidade de uso do recurso, se non se excedeu.

Zonas protexidas (ecosistemas acuáticos e terrestres dependentes do medio hídrico): Deberíase considerar a investigación aplicada como un dos alicerces das medidas de xestión de especies invasoras.

Contaminación difusa: A actividade gandeira e agrícola no ámbito da Demarcación Hidrográfica do Miño-Sil, onde se atopa o encoro de As Cunchas e Vilasouto, mencionados no informe pola súa alta contaminación, provoca máis dun millón de toneladas de residuos, os cales, en moitas ocasións non son sometidos a ningún tipo de tratamento previo. Por tanto é necesaria unha xestión real das toneladas de residuos procedentes das 400 macrogranjas e a moratoria de novas instalacións.

Deben crearse bandas de protección máis amplas que a zona de servidume con bosques de ribeira para tamponar as emisións de nitróxeno e outros contaminantes derivados do sector. Segundo a Directiva Marco da auga “requiren dos Estados membros a protección, mellora e rexeneración das masas de auga, evitando ou limitando a entrada de contaminantes, aplicando as medidas necesarias” para evitar que aumente calquera contaminante “asociado á actividade antrópica, co fin de reducir progresivamente a contaminación das augas.

É necesaria a aplicación do mesmo, tomar medidas legais para garantir a calidade das masas de auga. En relación á contaminación por praguicidas, o Real Decreto 817/2015, do 11 de setembro, polo que se establecen os criterios de seguimento e avaliación do estado das augas superficiais e as normas de calidade ambiental, no seu artigo 6 relativo ao programa de control operativo, determina que o obxectivo deste é “determinar o estado das masas de auga en risco de non cumprir os obxectivos ambientais, así como avaliar os cambios que se produzan no estado das devanditas masas como resultado dos programas de medidas”. “Para o que, deberanse identificar as masas de auga en risco por substancias perigosas procedentes de fontes puntuais e por praguicidas procedentes de fontes agrarias, e denominaranse respectivamente, control de substancias perigosas de orixe puntual e control de praguicidas de orixe agraria”.

 Chans contaminados: A contaminación por lindano é un problema grave dada a súa toxicidade. Trátase dunha substancia prioritaria perigosa recollida na Directiva 2013/39/UE sobre substancias prioritarias no ámbito da política de augas. Esta normativa traspúxose ao ordenamento xurídico español a través do Real Decreto 817/2015 polo que se establecen os criterios de seguimento e avaliación do estado das augas superficiais e as normas de calidade ambiental, coa mesma cualificación (substancia prioritaria perigosa). Nese sentido, xustificar que se descarta a opción con máis garantía para a saúde dos ecosistemas e das persoas significa incumprir coa normativa europea. Ecoloxistas en Acción solicita que se seleccione a alternativa máis eficaz para o control e a eliminación da contaminación por lindano. Á súa vez propón:

  1. Declarar como non aptos para a captación de auga de produción destinada ao consumo humano, as augas superficiais e subterráneas que se atopen afectadas por estes contaminantes persistentes, é dicir que conteñan substancias prioritarias.
  2. Corrixir as deficiencias da 2º fase dos Plans Hidrolóxicos a executar no horizonte 2016-2021dos Plans Hidrolóxicos e a telo en conta para a 3º fase a executar no horizonte 2021- 2020 e aplíquense as medidas correctoras específicas para a eliminación das substancias prioritarias, nas augas superficiais e subterráneas, de acordo coa lexislación ambiental en vigor.
  3. Crese unha Mesa de Acción institucional e social que inclúan a participación das autoridades públicas implicadas (estatais, autonómicas forais, e municipais), organizacións da sociedade civil, Ecoloxistas, outras asociacións e representantes do ámbito técnico-científico, para intercambiar coñecementos sobre a descontaminación, mobilizar os fondos europeos, estatais e autonómicos necesarios e abordar un plan de acción integral para desenvolver as tarefas de investigación e remediación.

Cambio climático: O Cambio Climático dará lugar a un aumento das secas e inundacións, O Plan da Demarcación Hidrográfica do Miño-Sil ten que ter en conta estas perturbacións climáticas que actualmente xa están a afectar ao réxime das augas, tanto á súa dispoñibilidade como calidade. Ecoloxistas en acción considera a necesidade de aplicar unha moratoria a novos sistemas de regadío cunha alta demanda hídrica, eliminar as prácticas agrarias insostibles e garantir un correcto uso das mesmas , dunha maneira sostible , en equilibrio cos ecosistemas. É totalmente necesario recuperar o equilibrio hídrico perdido, priorizando o interese ambiental e social da auga, integrándose como un alicerce máis na planificación e xestión da auga as predicións sobre os efectos do cambio climático.

Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair /  Cambiar )

Google photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google. Sair /  Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair /  Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair /  Cambiar )

Conectando a %s